Macierz Ansoffa – czym jest? Jak ją wykorzystać w biznesie?

Narzędzia planowania strategicznego ułatwiają przedsiębiorcom podejmowanie decyzji, związanych z kierunkiem rozwoju. Jednym z nich jest macierz Ansoffa. Choć powstała niemal 70 lat temu, wciąż ceniona jest za swoją skuteczność i użyteczność. Co to jest? Jak ją wykorzystać? Jakie są 4 czynniki macierzy Ansoffa?

Macierz Ansoffa – co to?

Czym więc jest macierz Ansoffa? To opracowana w roku 1957 przez Harry’ego Igora Ansoffa teoria, uznawana za jedno z najskuteczniejszych, dwuwymiarowych narzędzi do planowania strategicznego. Nazywana także macierzą produkt-rynek, wykorzystywana jest obecnie w zarządzaniu strategicznym, ułatwiając firmom zrozumienie dostępnych możliwości rozwoju.

Macierz Ansoffa pozwala na przeprowadzenie analizy obecnych i nowych rynków oraz produktów, w celu identyfikacji i oceny możliwości wzrostu przedsiębiorstwa. Pomaga znaleźć odpowiedzi na zasadnicze pytania, dotyczące kierunków ekspansji firmy. Jest także użyteczna w szacowaniu ryzyka, związanego z każdą ze strategii.

Macierz Ansoffa – jak zrobić?

Wiemy już, co oznacza macierz Ansoffa. Czas przyjrzeć się bliżej jej tworzeniu. Macierz tę tworzą 4 kwadraty, które powstały z połączenia dwóch osi. Jedna z nich to rynek (istniejący i nowy), druga natomiast to produkt (istniejący i nowy). Każdy z kwadratów przedstawia inną strategię wzrostu.

Zdefiniowanie osi stanowi pierwszy krok tworzenia macierzy. Kolejny to wyznaczenie możliwych strategii rozwoju, powstałych w wyniku zestawienia ze sobą produktu oraz rynku. Strategie te to:

• penetracja rynku,
• rozwój rynku,
• rozwój produktu,
• dywersyfikacja.

Macierz Ansoffa – strategie rozwoju

Po zrozumieniu, na czym polega macierz Ansoffa, weźmy pod lupę poszczególne strategie. W przypadku penetracji rynku dążenia firmy skupiają się na zwiększaniu swoich udziałów w obecnym rynku, przy wykorzystaniu dostępnych obecnie w jej ofercie produktów. Cel stanowi zwiększenie lojalności klientów, a wykorzystywane metody to: poprawa jakości obsługi klientów, obniżanie cen i stosowanie promocji. Strategia ta wiąże się z niskim ryzykiem, ze względu na poruszanie się po znanym rynku, ze sprawdzonymi produktami.

Kolejny kwadrat w macierzy Ansoffa to rozwój rynku. Istotą tej strategii jest wprowadzenie obecnych produktów na nowy rynek, np. poprzez ekspansję na rynek międzynarodowy lub dotarcie do nowych grup klientów. To dobry wybór wówczas, gdy intensyfikacja sprzedaży na obecnym rynku nie jest już możliwa.

Macierz Ansoffa zawiera również kwadrat, reprezentujący strategię rozwoju produktu, polegającą na wprowadzeniu nowych produktów na obecny rynek, w celu wzbudzenia zainteresowania wśród obecnych odbiorców marki.

Jaką jeszcze strategię kryje w sobie macierz Ansoffa? Dywersyfikacja wymaga największych zasobów czasowych i finansowych. W tym wariancie firma oferuje nowe produkty na nowym rynku. Ta droga wiąże się jednak z największym ryzykiem.

Macierz Ansoffa – o czym należy pamiętać?

Aby maksymalnie wykorzystać macierz Ansoffa, warto wcześniej poświęcić czas na określenie pozycji swojej firmy na rynku. Pomocna może okazać się analiza SWOT, która ułatwi identyfikację mocnych i słabych stron przedsiębiorstwa, a także posiadanych zasobów i umiejętności, które mogą okazać się przydatne przy wejściu na nowe rynki. Duże znaczenie ma także dogłębna analiza konkurencji. Badanie trendów i monitoring cen online ułatwiają znalezienie obszarów do rozwoju.

Macierz Ansoffa staje się skuteczniejszym narzędziem w rękach przedsiębiorców, gdy jej wykorzystanie poprzedzone jest określeniem długoterminowej wizji oraz misji organizacji. Z kolei przy wyborze strategii należy dokonać wnikliwej oceny posiadanych zasobów oraz ryzyka dla każdej z dostępnych ścieżek. Niezbędne jest również opracowanie szczegółowego planu działania, uwzględniającego nie tylko cele i zasoby, ale też harmonogram oraz wskaźniki efektywności do pomiaru postępu wdrożenia.

Macierz Ansoffa – strategie i ich integracja z działaniami firmy

Wybór odpowiedniej strategii rozwoju przy wykorzystaniu macierzy Ansoffa to dopiero początek. Duże znaczenie ma bowiem jej integracja z takimi działaniami firmy, jak sprzedaż czy marketing. Warto pamiętać o zachowaniu elastyczności we wprowadzaniu zmian. Macierz Ansoffa należy stosować regularnie, aby skutecznie planować kolejne kroki na drodze do rozwoju, spójne z celami organizacji oraz jej kulturą. Żeby utrzymać stabilność na kursie zmiany, warto systematycznie oceniać postępy oraz poziom gotowości do wdrażania nowych rozwiązań. Należy również wspomnieć o konieczności dostosowania macierzy Ansoffa do aktualnej, cyfrowej rzeczywistości i szybkości postępu technologicznego.